Linkovi

Napredak, ali i izazovi

  • Kejda Kostreći

Protesti na Kosovu

Protesti na Kosovu

Kosovo je, kako smatraju pojedini zvaničnici i analitičari, napredovalo u poslednje četiri godine, ali se i dalje suočava sa velikim izazovima, među kojima su uspostavljanje stabilnosti i vladine uprave nad cjelokupnom terirotijom, te poboljšanje ekonomske situacije. U središtu izazova je međutim odnos sa Srbijom, koja ne priznaje nezavisnost Kosova.

Kada je premijer Hašim Tači 2008. godine pročitao deklaraciju o nezavisnosti Kosova, strahovalo da da bi to moglo da destabilizuje region. To se, do sada, međutim nije dogodilo. Bivši diplomata Morton Abramovic kaže da je postignut naredak u pogledu izgradnje države i institucija, ali da se ne očekuje brzo rješenje drugim problema. Među njima je i situacija na sjeveru.

“Situacija na sjeveru neće biti brzo riješena. Evropska unija se bavi time, Amerikanci su na neki način van toga, Kosovo zavisi od stranaca da riješe problem, a Srbi nisu u mogućnosti da prihvate gubitak Kosova.“

Analitičar Obrad Kesić ističe da je situacija na sjeveru Kosova neizvjesna.

To je, trenutno, vjerovatno najveći izazov, kao i pokušaji da se implementiraju sporazumi pregovaračkih timova Beograda i Prištine, postignuti u Briselu uz posredovanje Evropske unije.”

Srbi su od jula postavljali blokade duž granice Kosova i Srbije, nakon pokušaja vlade u Prištini da preuzme kontrolu nad graničnim područjem koje je pod de-fakto srpskom upravom. Ti događaji ponovo su pokrenuli raspravu o statusu tog dijela Kosova, kao i poremetili razgovore Beograda i Prištine o tehničkim pitanjima.

“Dobra stvar u pogledu nedavnih događaja je što je kosovska vlada bila efikasna u pogledu podsticanja Zapada da prizna da je sjever dio Kosova i to je značajan uspjeh", smatra Abramovic.

Problemi na sjeveru takođe su uticali na šanse Srbije da postane članica Evropske unije. Nedovoljan napredak u odnosima sa Kosovom ugrozio je izglede Beograda. Zbog politička situacije na unutrašnjem planu i uz predstojeće izbore na proljeće, za Beograd je međutim teško da uradi nešto što bi moglo da otuđi birače koji još smatraju da je Kosovo dio Srbije. Obrad Kesić kaže da bi jedno od rešenja bio zajednički cilj integracije u Evropsku uniju.

“Doći će do situacije u kojoj Beograd de-fakto prihvata relanost kosovske nezavisnosti, ali je neće formalno priznati, čemu se nadaju Evropska unija i Sjedinjene Države.”

Postoje i drugi problemi, osim odnosa sa Srbijom. Stopa nezaposlenosti je 45 odsto, a korupcija rasprostranjena. Istrage za ratne zločine protiv poznatih javnih ličnosti ugrožavaju izvještaji o zastraživanju svjedoka. Mir u regionu je međutim očuvan. Još jedan znak napretka je što je zemlja dobila prvu predsjedenicu, Atifete Jahjagu. Međunarodna upravljačka grupa takođe je najavila da bi faza nadgledane nezavisnosti mogla da bude okončana već u decembru.

XS
SM
MD
LG