Linkovi

Nastavljeni pregovori sa Iranom

  • Glas Amerike

Visoka predstavnica EU Ketrin Ešton i šef iranske diplomatije Džavad Zarif tokom prvog kruga ženevskih pregovora 2. novembra 2013.

Visoka predstavnica EU Ketrin Ešton i šef iranske diplomatije Džavad Zarif tokom prvog kruga ženevskih pregovora 2. novembra 2013.

U Ženevi je danas počela nova, potencijalno odlučujuća, runda pregovora svjetskih sila i Irana o spornom nuklearnom programu te zemlje.

Svjetske sile, članice grupe P5 plus 1, pokušavaju da sa Iranom postignu preliminarni dogovor, kojim bi se ograničio nuklearni program te zemlje i tako okončao dugogodišnji spor, koji ugrožava stabilnost Bliskog istoka. Očekivanja od ove runde pregovora su velika, s obzirom na to da su Sjedinjene Države, Rusija, Kina, Francuska i Njemačka tokom prethodnih razgovora bile blizu dobijanja ustupaka od Irana u zamjenu za određeno ublažavanje sankcija. Zvaničnici Evropske unije danas međutim poručuju da je teško predvidjeti ishod, ali da je očigledno da su pregovori veoma ozbiljni.

“Činjenica da smo se vratili u Ženevu tako brzo, samo deset dana nakon poslednje runde, pokazuje koliko su pregovori ozbiljni,” izjavio je portparol EU Majkl Men.

Diplomate ipak vjeruju bi dogovor mogao konačno da bude nadohvat ruke, uprkos pojedinim upozorenjima da i dalje postoje razlike u stavovima dvije stane. Britanski šef dipolomatije Vilijam Hejg rekao je na konferenciji za novinare u Istanbulu da je riječ o manjim neslaganjima:

“Preostale razlike su male i vjerujem da mogu da budu prevaziđene uz političku volju i riješenost. Ovo je istorijska prilika da izradimo sporazum o načinima sprečavanja širenja nuklearnog naoružanja na Bliskom istoku i da potencijalno postavimo naše odnose sa Iranom na drugačije osnove. To je najbolja šansa, nakon dugo vremena, da postignemo napredak u pogledu jednog od najozbiljnijih spoljno - političkih problema”.

U Teheranu, iranski vrhovni vođa ajatolah ali Hamenei, poručio da iranski izaslanici imaju njegovu punu podršku, ali i upozorio da se zemlja neće odreći svojih nuklearnih prava:

“Ne miješamo se u detalje razgovora. Postoje međutim određene crvene linije i ograničenja koja moraju da se poštuju. Oni su dobili instrukcije da djeluju u okviru tih ograničenja. Ne bi trebalo da se plaše izjava neprijatelja”.

Hamenei je ipad dodao da Iran želi da bude u prijateljskim odnosima sa svim zemljama, uključujući i Sjedinjene Države.

Pet stalnih članica Savjeta bezbjednosti Ujedinjenih nacija, uz Njemačku, žele postizanje prelaznog sporazuma, kojim bi se predvidelo da Iran zaustavi određene aktivnosti na obogaćivanju uranijuma i dozvoli obimniju inspekciju nuklearnih postrojenja, u zamjenu za ograničeno ublažavanje sankcija.

Očekuje se da će razgovori u Švajcarskoj trajati dva dana, mada zvaničnici navode da bi mogli da potraju duže, ukoliko pregovarači nastave da postižu napredak.
XS
SM
MD
LG