Linkovi

Svakog trećeg ponedeljka u januaru proslava rođendana Martina Lutera Kinga


Škole, savezne ustanove i banke, širom Sjedinjenih država zatvorene su svakog trećeg ponedeljka u januaru od 1986. godine, radi proslave rođendana Martina Lutera Kinga Mlađeg, baptističkog sveštenika i dinamičnog borca za građanska prava, koji je skrenuo pažnju svetske javnosti na problem rasne segregacije na američkom jugu. Martin Luter King, koji je 1968. ubijen u atentatu, zapamćen je po pružanju pasivnog otpora rasizmu. Međutim neki ugledni istoričari izržavaju bojazan da se zaboravlja na protivljenje ekonomskoj i spoljnoj politici SAD koje je izražavao taj vođa pokreta za građanska prava.

Samo četiri dana posle atentata, kongresmen iz Mičigena, Džon Konjers, predložio je da se dan Martina Lutera Kinga mlađeg proglasi federalnim praznikom. Međutim za realizaciju te ideje bilo je potrebno petnaest godina. Predsednik Ronald Regan potpisao je zakon o tome 1983. ali je on stupio na snagu tek tri godine kasnije. Kingova porodica i njegovi sledbenici dugo su se borili za proglašavanje praznika. Ali, 20 godina nakon što je praznik prvi put obeležen, neki istoričari brinu da se Danom Martina Lutera Kinga Mlađeg, možda čini vrlo loša usluga nasleđu vodećeg borca za građanska prava.

“Ubedljivo najveća opasnost prilikom slavljanja Kingovog rođendana je ponavljanje po milioniti put njegovog govora koji počinje rečima: "Imam jedan san..."

Dejvid Garou, dobitnik Pulicerove nagrade za knjigu “Bearing the Cross: Martin Luther King, Jr. and the Southern Christian Leadership Conference,” kaže da poznati Kingov govor “Imam jedan san...“ koji je održao 1963. na stepenicama mauzoleja Abrahamu Linkolnu u Vašingtonu, ne predstavlja ono za šta se prečasni King zalagao. Profesor Garoua kaže da taj govor predstavlja Kinga kao preteranog optimistu što on ustvari nije bio.

“Brine me što mladi stiču vrlo varljivu predstavu o Kingu, previše usmerenu na taj jedan, vatreni govor, i često ne obraćaju nikakvu pažnju na Kinga kao kritičara ekonomske nejednakosti i američke spoljne politike“.

Na dan kada je na njega izvršen atentat, Martin Luter King Mlađi je bio u Memfisu, u saveznoj državi Tenesi, radi davanja podrške štrajku sanitarnih radnika. Samo nekoliko minuta pre atentata pisao je propoved naslovljen ”Zašto bi Amerika mogla da završi u paklu“. Dve godine ranije preselio se u jednu sirotinjsku četvrt u severnom delu Čikaga, u pokušaju da privuče pažnju na gradsko siromaštvo i na to da rasnih problema neima samo na jugu zemlje. Prečasni King je takođe bio otvoreni kritičar rata u Vijetnamu, zbog koga je tokom jedne propovedi u Njujorku, 1967. godine, nazvao Sjedinjene Države ”najvećim izazivačem nasilja na svetu danas.“

Zašto je onda sećanje na Martina Lutera Kinga Mlađeg usredsređeno na rasizam i nenasilje, a ne na kritikovanje ekonomske politike i Vijetnamskog rata? Istoričar Dejvid Garou smatra da je razlog u tome što je mali broj ljudi bio protiv Kingovog poziva da se okonča rasna segregacija, a mnogo više protiv njegovog kritikovanja američkog militarizma u Vijetnamu i jugoistočnoj Aziji.

XS
SM
MD
LG