Linkovi

Da li su do izumiranja sisara iz ledenog doba doveli ljudi ili klimatske promene?


Pre 13 hiljada godina u Severnoj Americi živele su mnoge krupne životinje - mamut, gigantski dabar, tigar sa sabljastim zubima, divlji konj i drugi. Naučnici odavno vode raspravu o tome da li su njihovom izumiranju više doprineli doseljenici iz Azije, koji su ih lovili, ili klimatske promene. Najnovija otkrića ukazuju na ovo drugo. Naučnik sa Univerziteta države Aljaske, Dejl Gatri, kaže da toplija klima nije odgovarala tim životinjama:

”Kada je došlo do promene klime, vlaga i više temperature doveli su do pojave drveća i tundre, a to gušće zelenilo nije bilo gostoljubivo za velike sisare.“

Analiza fosilnih ostataka pokazala je da je broj mamuta već počeo da opada kada su ljudi preko Beringovog zemljouza prešli iz Sibira u Severnu Ameriku. Na lovištima prvih stanovnika nisu pronadjene kosti divljih konja, što je u skladu sa teorijom da preterani lov nije bio uzrok njihovog izumiranja. S druge strane, pronadjeno je mnogo kostiju bizona i velikih jelena, a te životinje žive i danas. Medjutim, drugi naučnici i dalje veruju da su ljudi bili uzrok izumiranja velikih sisara, ne samo u Severnoj Americi već i u ostatku sveta. Oni kažu da se izumiranje tih životinja vremenski poklapa sa naseljavanjem ljudi i pojavom tehnike lova na krupne sisare. U prilog toj teoriji govori otkriće da su u Australiji krupne životinje izumrle oko 46 hiljada godina po dolasku ljudi, znatno ranije nego u Severnoj Americi. Istraživač sa Univerziteta u Melburnu, Ričard Roberts, kaže da se to izumiranje ne može objasniti klimatskim promenama, jer da je tako, krupne životinje bi izumrle svuda u isto vreme:

”Svuda u svetu - na Novom Zelandu, Madagaskaru, u Severnoj i Južnoj Americi - sva ta ostrva i kontinenti imali su krupne sisare koji više ne postoje. Te životinje izumrle su u različito doba, ali uvek ubrzo po dolasku ljudi.“

Naučnik sa Univerziteta države Aljaske, Dejl Gatri, priznaje da su životinje bile osetljive na dolazak ljudi i ne odbacuje mogućnost da su praistorijski lovci znatno smanjili njihov broj, ali insistira da ljudi ne bi trebalo da snose svu krivicu:

”Čitava priča je znatno kompleksnija od bilo koje uprošćene ideje. Čini mi se da ne bi bilo mudro osloniti se na uprošćen uzrok svih izumiranja.“

Kako izgleda, polemika o uzrocima izumiranja krupnih sisara nastaviće se do nekog novog otkrića.

XS
SM
MD
LG